Το θέμα είναι τι κάνουμε τώρα. Τώρα που ο Γιωργάκης έκανε μια πολύ σημαντική ομιλία στο Ζάππειο λέγοντας τίποτα απολύτως (τα ίδια "θα" ακούμε από την εποχή που πρωθυπουργός ήταν ο πατέρας του). Τώρα που μας ζήτησε να διαγράψουμε τις πρακτικές του παρελθόντος και να γυρίσουμε σελίδα, αλλά τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ δεν φαίνονται διατεθιμένα να κάνουν κάτι τέτοιο. Τώρα που όλοι σχεδόν οι αρθρογράφοι (λες και είναι συννενοημένοι) "χτυπούν" το χρηματιστήριο. Τώρα που μπαίνουμε στο τελευταίο και πιο βίαιο στάδιο της παγκόσμιας κρίσης. Τώρα που θα βγούμε από την παγκόσμια κρίση και θα μπούμε στην εγχώρια κρίση (όπως όταν μας τελείωσε ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος και αποφασίσαμε να κάνουμε δικό μας Εμφύλιο Πόλεμο). Τώρα που αρχίζουν τα όργανα από τα εργατικά συνδικάτα τα οποία δεν θέλουν να καταλάβουν ότι έτσι μεγαλώνουν το πρόβλημα και επιταχύνουν τις διαδικασίες που οδηγούν στο κλείσιμο των προβληματικών επιχειρήσεων. Τώρα που με τον έναν τρόπο ή τον άλλο, σχεδόν όλοι θα δούμε τα εισοδήματά μας να μειώνονται. Τώρα που οι τράπεζες έχουν μειώσει σημαντικά τα δάνεια.
Νομίζω αυτά αρκούν. Υπομονή λέω για ακόμα μία φορά. Κρίση είναι θα περάσει. Οι οικονομικοί κύκλοι έχουν πάνω κάτω συγκεκριμένη διάρκεια και σε αυτή την κρίση πλησιάζουμε στο τέλος της. Όλοι οι προβληματισμοί είναι δικαιολογημένοι, αλλά πρέπει να ρίχνουμε και μια ματιά στην ιστορία που και που. Αυτή η ματιά λέει ότι από το πρώτο δάνειο που πήρε ο Κολοκοτρώνης αν δεν κάνω λάθος, τα 2/3 των χρημάτων φαγώθηκαν σε μίζες και δωράκια. Από το 1830 που γίναμε κράτος, όλοι οι προϋπολογισμοί είναι πάρα πολύ δύσκολοι και πάντα κινδυνεύουμε με πτώχευση. Αλλά έχουμε επιβιώσει. Πάντα είμαστε κοντά στον πάτο του βαρελιού και πάντα βάζουμε αντίσταση με τα πόδια και σαν ελατήριο πεταγόμαστε στην επιφάνεια για να πάρουμε αέρα.
Σε μερικά χρόνια, θα κοιτάμε τα σημερινά δημοσιεύματα και θα γελάμε. Όπως τώρα κοιτάμε αυτά του 1999 και λέμε όλοι "μα ποιος ήταν τόσο αφελής να πιστεύει ότι ο ΓΔ του ΧΑΑ θα πάει στις 10.000 μονάδες". Όχι πολλοί, περίπου 4 εκ. Έλληνες που τοποθέτησαν σε μετοχές φούσκα τις οικονομίες μιας ζωής.
Τώρα λοιπόν που όλοι μας λένε ότι είμαστε στον πάτο και ότι θα πάμε ακόμα πιο κάτω, τώρα είναι η ευκαιρία να σκεφτούμε λογικά, να διδαχθούμε από την ιστορία και να βγούμε νικητές.
16 Δεκ 2009
9 Δεκ 2009
ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ
Βιάστηκα να μιλήσω για τέλος της ύφεσης. Ή μήπως όχι: μήπως όλα αυτά είναι ένα μεγάλο, εύκολο και εξαιρετικά επικερδές κερδοσκοπικό παιχνίδι; Ναι είναι, αλλά πρώτα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε τα του οίκου μας.
Δίκιο έχουν οι ξένοι οίκοι που μας "χτυπάνε" με τις εκθέσεις τους. Απαράδεκτοι είμαστε σε θέματα οικονομικής πολιτικής. Χωρίς πολλά πολλά, απλά δεν υπάρχει σοβαρή οικονομική πολιτική στην Ελλάδα τα τελευταία 20 χρόνια τουλάχιστον. Ελάχιστες σοβαρές αποφάσεις έχουν ληφθεί και αυτές -λογικά- δεν έπεισαν κανέναν. Το μόνο που ενδιαφέρει τους κυβερνώντες (τωρινούς, προηγούμενους και επόμενους) είναι η προσωπική κονόμα. Άρα όσα και να μας κάνουν, δεν έχουμε το παραμικρό δικαίωμα να μιλήσουμε. Τι θα κάνουμε, θα δαγκώσουμε το χέρι που μας ταϊζει;
Ωστόσο υπάρχει και η άλλη όψη της επικαιρότητας. Όλοι αυτοί που μας χτυπάνε ανελέητα, το κάνουν για προσωπικό ώφελος. Γιατί οι ίδιοι που μας θάβουν φανερά, αγοράζουν την επομένη τα ομόλογά μας με μεγαλύτερο επιτόκιο. Άρα βγάζουν πιο πολλά.
Έχει καταντήσει ανέκδοτο. Ο γενικός δείκτης κινείται σαν τρενάκι του λούνα παρκ. Πριν προλάβεις να ανοιγοκλείσεις τα μάτια έχει πάει από το -2%, στο -1% και μέχρι να το χωνέψεις στο -3%. Λες και τον κινεί παπατζής. Η δε κορωνίδα του ΧΑΑ, η Εθνική Τράπεζα, τρώει τέτοια σκαμπίλια τις τελευταίες μέρες, λες και ανέλαβε πρόεδρος ο Λαναράς, με διευθύνοντα σύμβουλο τον Μπατατούδη. Για τέτοια ξεφτίλα μιλάμε.
Υπομονή και ψυχραιμία είναι η μόνη συμβουλή. Μην πουλάτε σήμερα, για να μην μετανιώσετε αύριο. Μπορεί σε 6 μήνες, αυτό που σήμερα κοστίζει 15 να έχει πέσει στο 5. Μπορεί... Η ιστορία όμως δείχνει ότι ακόμα κι αν το πουλήσετε σήμερα στο 15, δεν πρόκειται να το ξαναγοράσετε στο 5. Θα περιμένετε μέχρι να ανέβει στο 20 για να σιγουρευτείτε και μετά θα το αγοράσετε ξανά. Οπότε ότι κι αν γίνει χαμένοι θα είστε. Περιμένετε, αν έχετε κάνει τις σωστές επιλογές, κάποια στιγμή θα δικαιωθείτε. Για ρωτήστε και όσους πούλησαν το Μάρτιο στις 1.500 μονάδες πόσα έβγαλαν;
Συγχωρέστε με που το παίρνω στο ψιλό, καταλαβαίνω ότι χάνονται περιουσίες, αλλά πλέον το πράγμα έχει καταντήσει ανέκδοτο. Η πτώση του τελευταίου μήνα και οι λόγοι που την προκάλεσαν είναι πέρα για πέρα παράλογη. Περιμέναμε μια διόρθωση μεσαίου-μεγάλου μεγέθους, έχουμε όμως αρχίσει πάλι να συζητάμε για τη συντέλεια του καπιταλισμού και του κόσμου. Μα αυτό δε γίνεται: οι Μάγια έχουν γράψει στο ημερολόγιό τους ότι ο κόσμος θα καταστραφεί στις 21/12/2012, οπότε έχουμε λίγο καιρό ακόμα!
Δίκιο έχουν οι ξένοι οίκοι που μας "χτυπάνε" με τις εκθέσεις τους. Απαράδεκτοι είμαστε σε θέματα οικονομικής πολιτικής. Χωρίς πολλά πολλά, απλά δεν υπάρχει σοβαρή οικονομική πολιτική στην Ελλάδα τα τελευταία 20 χρόνια τουλάχιστον. Ελάχιστες σοβαρές αποφάσεις έχουν ληφθεί και αυτές -λογικά- δεν έπεισαν κανέναν. Το μόνο που ενδιαφέρει τους κυβερνώντες (τωρινούς, προηγούμενους και επόμενους) είναι η προσωπική κονόμα. Άρα όσα και να μας κάνουν, δεν έχουμε το παραμικρό δικαίωμα να μιλήσουμε. Τι θα κάνουμε, θα δαγκώσουμε το χέρι που μας ταϊζει;
Ωστόσο υπάρχει και η άλλη όψη της επικαιρότητας. Όλοι αυτοί που μας χτυπάνε ανελέητα, το κάνουν για προσωπικό ώφελος. Γιατί οι ίδιοι που μας θάβουν φανερά, αγοράζουν την επομένη τα ομόλογά μας με μεγαλύτερο επιτόκιο. Άρα βγάζουν πιο πολλά.
Έχει καταντήσει ανέκδοτο. Ο γενικός δείκτης κινείται σαν τρενάκι του λούνα παρκ. Πριν προλάβεις να ανοιγοκλείσεις τα μάτια έχει πάει από το -2%, στο -1% και μέχρι να το χωνέψεις στο -3%. Λες και τον κινεί παπατζής. Η δε κορωνίδα του ΧΑΑ, η Εθνική Τράπεζα, τρώει τέτοια σκαμπίλια τις τελευταίες μέρες, λες και ανέλαβε πρόεδρος ο Λαναράς, με διευθύνοντα σύμβουλο τον Μπατατούδη. Για τέτοια ξεφτίλα μιλάμε.
Υπομονή και ψυχραιμία είναι η μόνη συμβουλή. Μην πουλάτε σήμερα, για να μην μετανιώσετε αύριο. Μπορεί σε 6 μήνες, αυτό που σήμερα κοστίζει 15 να έχει πέσει στο 5. Μπορεί... Η ιστορία όμως δείχνει ότι ακόμα κι αν το πουλήσετε σήμερα στο 15, δεν πρόκειται να το ξαναγοράσετε στο 5. Θα περιμένετε μέχρι να ανέβει στο 20 για να σιγουρευτείτε και μετά θα το αγοράσετε ξανά. Οπότε ότι κι αν γίνει χαμένοι θα είστε. Περιμένετε, αν έχετε κάνει τις σωστές επιλογές, κάποια στιγμή θα δικαιωθείτε. Για ρωτήστε και όσους πούλησαν το Μάρτιο στις 1.500 μονάδες πόσα έβγαλαν;
Συγχωρέστε με που το παίρνω στο ψιλό, καταλαβαίνω ότι χάνονται περιουσίες, αλλά πλέον το πράγμα έχει καταντήσει ανέκδοτο. Η πτώση του τελευταίου μήνα και οι λόγοι που την προκάλεσαν είναι πέρα για πέρα παράλογη. Περιμέναμε μια διόρθωση μεσαίου-μεγάλου μεγέθους, έχουμε όμως αρχίσει πάλι να συζητάμε για τη συντέλεια του καπιταλισμού και του κόσμου. Μα αυτό δε γίνεται: οι Μάγια έχουν γράψει στο ημερολόγιό τους ότι ο κόσμος θα καταστραφεί στις 21/12/2012, οπότε έχουμε λίγο καιρό ακόμα!
2 Δεκ 2009
ΜΕΡΙΣΜΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ 2010
Το 2009 μας τελειώνει και όπως όλα δείχνουν παίρνει μαζί του και την παγκόσμια οικονομική κρίση. Οι μεγάλες οικονομίες αρχίζουν να βγαίνουν από την ύφεση και να περνούν στην ανάκαμψη και τα κέρδη των εταιρειών αρχίζουν να αντικαθιστούν τις ζημιές στους ισολογισμούς.
Αυτό βέβαια είναι κατά 50% αλήθεια και κατά 50% πλασματικό. Όταν τα προηγούμενα δύο χρόνια έχεις γράψει τεράστιες ζημιές, τότε ακόμα και 1 ευρώ κέρδους να παρουσιάσεις στον ισολογισμό τα χαμόγελα έρχονται στους μετόχους και τους αναλυτές. Σίγουρα το κλίμα από πλευράς ψυχολογίας είναι καλύτερο και οι προοπτικές για τις τιμές των μετοχών είναι ανοδικές. Προσοχή, αυτό δε σημαίνει ότι το κάθε σαπάκι θα επιστρέψει στα επίπεδα του 1ου 6μήνου του 2007.
Ωστόσο, ένα μεγάλο μέρος της κρίσης θα μας συνοδεύει και τα επόμενα χρόνια. Μπορεί τώρα να έχουν επιστρέψει τα χαμόγελα, το γεγονός όμως είναι ότι πολλοί συμπολίτες μας έχουν χάσει τη δουλειά τους και οι προοπτικές για να ξαναπιάσουν δουλειά, μόνο ευοίωνες δεν είναι. Βλέπετε τα κέρδη που γράφουν οι επιχειρήσεις δεν είναι επειδή ανέβηκαν οι πωλήσεις τους, αλλά επειδή έδιωξαν κόσμο. Αυτή είναι η παράμετρος της κρίσης που θα μείνει μαζί μας για 2-3 χρόνια ακόμη. Σε πολλούς κλάδους, λόγω της εξέλιξης της τεχνολογίας, οι εργαζόμενοι ακόμα κινδυνεύουν να χάσουν τις θέσεις τους ή να δουν τα εισοδήματά τους να μειώνονται.
Εδώ είναι που μπαίνει στην εξίσωση η μερισματική πολιτική. Αυτό που όλοι μας λένε είναι πως η μόνη ελπίδα για να αφήσουμε κατά 100% πίσω μας την κρίση είναι η αύξηση της κατανάλωσης. Από την άλλη όμως συνιστούν στις τράπεζες και τις μεγάλες επιχειρήσεις να μη δώσουν μεγάλα μερίσματα. Όχι κύριοι, το αντίθετο πρέπει να γίνει. Όσο τα λεφτά μένουν στα κάθε λογής μπαούλα (λογαριασμούς με χαμηλό επιτόκιο, θυρίδες τραπεζών, στους ισολογισμούς των εταιρειών΄κτλ), η ανάκαμψη δεν πρόκειται να έρθει. Όταν ο κόσμος δεν έχει ρευστό, πώς περιμένετε να ξοδέψει; Θυμάστε πριν από δύο χρόνια που η Εθνική έδωσε μέρισμα €1,4, αλλά το €1 το έδωσε υποχρεωτικά σε μετοχές; Αν ξαναγίνει κάτι τέτοιο, ζήτω που καήκαμε. Όλοι θα περιμένουν την τιμή να πάει πάνω από τα €30 για να πουλήσουν, όλοι θεωρητικά θα έχουν χρήματα, ενώ παράλληλα το πορτοφόλι τους θα είναι άδειο. Ενώ αν μοιράσει ρευστό σε μια τόσο δύσκολη (οικονομικά) περίοδο, το χρήμα θα κυκλοφορήσει, τρύπες θα κλείσουν και η ψυχολογία θα επανέλθει. Η επιλογή της Εθνικής δεν είναι τυχαία: είναι η μεγαλύτερη ελληνική εταιρεία, η πιο κερδοφόρα και έχει πάρα πολλούς μικρομετόχους οι οποίοι θα ωφεληθούν από μία τέτοια πολιτική. Κι αν ωφεληθούν οι μέτοχοι της Εθνικής και των άλλων μεγάλων εταιρειών, τότε σιγά σιγά το ώφελος θα περάσει σε ολόκληρη την κοινωνία και οι εταιρείες θα τολμήσουν να επενδύσουν με αυξημένες προοπτικές για δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.
Αυτό βέβαια είναι κατά 50% αλήθεια και κατά 50% πλασματικό. Όταν τα προηγούμενα δύο χρόνια έχεις γράψει τεράστιες ζημιές, τότε ακόμα και 1 ευρώ κέρδους να παρουσιάσεις στον ισολογισμό τα χαμόγελα έρχονται στους μετόχους και τους αναλυτές. Σίγουρα το κλίμα από πλευράς ψυχολογίας είναι καλύτερο και οι προοπτικές για τις τιμές των μετοχών είναι ανοδικές. Προσοχή, αυτό δε σημαίνει ότι το κάθε σαπάκι θα επιστρέψει στα επίπεδα του 1ου 6μήνου του 2007.
Ωστόσο, ένα μεγάλο μέρος της κρίσης θα μας συνοδεύει και τα επόμενα χρόνια. Μπορεί τώρα να έχουν επιστρέψει τα χαμόγελα, το γεγονός όμως είναι ότι πολλοί συμπολίτες μας έχουν χάσει τη δουλειά τους και οι προοπτικές για να ξαναπιάσουν δουλειά, μόνο ευοίωνες δεν είναι. Βλέπετε τα κέρδη που γράφουν οι επιχειρήσεις δεν είναι επειδή ανέβηκαν οι πωλήσεις τους, αλλά επειδή έδιωξαν κόσμο. Αυτή είναι η παράμετρος της κρίσης που θα μείνει μαζί μας για 2-3 χρόνια ακόμη. Σε πολλούς κλάδους, λόγω της εξέλιξης της τεχνολογίας, οι εργαζόμενοι ακόμα κινδυνεύουν να χάσουν τις θέσεις τους ή να δουν τα εισοδήματά τους να μειώνονται.
Εδώ είναι που μπαίνει στην εξίσωση η μερισματική πολιτική. Αυτό που όλοι μας λένε είναι πως η μόνη ελπίδα για να αφήσουμε κατά 100% πίσω μας την κρίση είναι η αύξηση της κατανάλωσης. Από την άλλη όμως συνιστούν στις τράπεζες και τις μεγάλες επιχειρήσεις να μη δώσουν μεγάλα μερίσματα. Όχι κύριοι, το αντίθετο πρέπει να γίνει. Όσο τα λεφτά μένουν στα κάθε λογής μπαούλα (λογαριασμούς με χαμηλό επιτόκιο, θυρίδες τραπεζών, στους ισολογισμούς των εταιρειών΄κτλ), η ανάκαμψη δεν πρόκειται να έρθει. Όταν ο κόσμος δεν έχει ρευστό, πώς περιμένετε να ξοδέψει; Θυμάστε πριν από δύο χρόνια που η Εθνική έδωσε μέρισμα €1,4, αλλά το €1 το έδωσε υποχρεωτικά σε μετοχές; Αν ξαναγίνει κάτι τέτοιο, ζήτω που καήκαμε. Όλοι θα περιμένουν την τιμή να πάει πάνω από τα €30 για να πουλήσουν, όλοι θεωρητικά θα έχουν χρήματα, ενώ παράλληλα το πορτοφόλι τους θα είναι άδειο. Ενώ αν μοιράσει ρευστό σε μια τόσο δύσκολη (οικονομικά) περίοδο, το χρήμα θα κυκλοφορήσει, τρύπες θα κλείσουν και η ψυχολογία θα επανέλθει. Η επιλογή της Εθνικής δεν είναι τυχαία: είναι η μεγαλύτερη ελληνική εταιρεία, η πιο κερδοφόρα και έχει πάρα πολλούς μικρομετόχους οι οποίοι θα ωφεληθούν από μία τέτοια πολιτική. Κι αν ωφεληθούν οι μέτοχοι της Εθνικής και των άλλων μεγάλων εταιρειών, τότε σιγά σιγά το ώφελος θα περάσει σε ολόκληρη την κοινωνία και οι εταιρείες θα τολμήσουν να επενδύσουν με αυξημένες προοπτικές για δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
Αναρτήσεις
